Kaybettirilenin ardında kalanların umutsuzluk ve karamsarlığı bir ömür taşıyabilmesi ve ölünün bir direniş motivasyonuna dönüşmemesi için yakışıksız (mezarsızlık) bir ölümle ölümün haysiyeti yerle bir edilir. Yerin üstünde yeri olmayanın yerin altında da yeri olmamalı kuralı işletilerek ölü ve ölünün ardında kalanların yası belirsiz bir uzama hapsedilir.
Zorla kaybetmeler ne geçmişte kalmış ne de sadece doğu ve güney diktatörlüklerinde kullanılmış bir uygulamadır. Daha ziyade, küresel bağlamda modern devletler tarafından gerekli görüldüğü takdirde, çeşitli ‘olağanüstü durumlarda’ egemenliğin oldukça spesifik ve somut bir kullanımı olarak tezahür eder.
Zamanaşımı uygulamasının hem inkârın hem de politik bir unutma talebinin kurumsal olarak onaylanmış hali olduğunu söyleyebiliriz. Bu unutma talebi sadece devlet düzeyinde değil toplum düzeyinde de gerçekleşiyor.
Hafıza Merkezi’nin 2015 yılında çıkardığı Türkiye’nin Cezasızlık Mevzuatı raporuna göre; ulaşılan 296 kişiye dair hukuki verilerden 204 kişinin kaybedilmesine dair soruşturmaların sürüncemede bırakıldığını, 9 kişiyle ilgili soruşturmanın zamanaşımı kararıyla sonlandırıldığını ve 16 kişiyle ilgili takipsizlik kararı sonucu dava açılmadığı tespit edildi.
